Nawigacja

Pamiętamy

IPN Ki 268/1-14

Przekazujący: Katarzyna Ciepiela

W sierpniu 2018 r. Katarzyna Ciepiela przekazała do Archiwum Delegatury IPN w Kielcach kolekcję dokumentów oraz fotografii poświęconych losom Ludwika Machalskiego „Mnicha”.

Ludwik Machalski urodził się 23 sierpnia 1929 r. w Jaśle. Był synem Leopolda i Ludwiki z d. Bień. Dzieciństwo spędził w Staszowie na Kielecczyźnie. Tam również przebywał po wybuchu II wojny światowej. Był uczniem tajnych kompletów. Po zakończeniu działań wojennych kontynuował naukę w Liceum im. Jana Śniadeckiego w Kielcach. Po otrzymaniu świadectwa dojrzałości podjął studia, najpierw na Akademii Handlowej w Krakowie, następnie na Politechnice Łódzkiej.

Wiosną 1950 r. utworzył na terenie powiatu sandomierskiego antykomunistyczną organizację, zrzeszającą 21 osób. Aktywność ugrupowania polegała na zdobywaniu środków finansowych potrzebnych do prowadzenia działalności konspiracyjnej oraz broni, którą magazynowano na wypadek wojny i ewentualnego wystąpienia przeciwko komunistom. Obiektem działania dowodzonej przez Machalskiego grupy były kadry Urzędu Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej, a najbardziej spektakularną akcją rozbicie posterunku MO w Klimontowie 30 czerwca 1950 r.

Władze komunistyczne zlikwidowały grupę „Mnicha” w sierpniu 1950 r. – 17 sierpnia rozbito bazę ugrupowania znajdującą się w bunkrze w okolicach Staszowa. Zginęło wówczas dwóch członków organizacji, a ośmiu zostało aresztowanych. Machalski został tego samego dnia zatrzymany w domu rodzinnym. Wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Kielcach z 31 stycznia 1951 r. skazano „Mnicha” na karę śmierci, która wykonana została 10 kwietnia 1951 r. w kieleckim więzieniu. Szczątki Ludwika Machalskiego zostały odnalezione w listopadzie 2016 r. przez zespół z Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Warszawie.

Zbiór przekazanych przez Panią Katarzynę Ciepielę materiałów stanowi ponad 200 skanów dokumentów i fotografii. Warto zwrócić uwagę na dokumentację szkolną (świadectwa, legitymacje) oraz niezwykle cenną kolekcję listów Ludwika Machalskiego z lat powojennych oraz bogaty zbiór fotografii.